Oorlog ombuigen tot mooie herdenking

  Auto’s geen tanks
  Al voelt het gelijk
  Opgejaagd worden
  Door het Duitse rijk 

  Geklik van de schoenen
  Soldaten langs het raam
  Ondergedoken in de kelder
  Wie kent mijn naam?

  Angst en liefde
  En samen verloofd
  Wie vertrouwt wie?
  Wie wordt geloofd?

  Mijn ouders bejaard
  Maar nimmer vergeten
  Dat mijn vader een tijd
  In een zo’n kamp heeft gezeten.

  Inmiddels dankbaar en vrij
  Voor de moed van die tijd
  Met verdriet over hún vaders
  Die niet leefden in vrijheid

  Het noemen van oorlog
  Brengt nog steeds verdriet met zich mee
  Maar liefde en dankbaarheid
  Wint het van deze twee.

  Ervaringsdeskundigen
  Echt alle twee
  Zij leven in gezondheid
  Met iedereen mee.

(Mijn ouders zijn verloofd in 1943, getrouwd in 1949 en inmiddels ruim 70 jaar getrouwd. Mijn vader heeft ondergedoken gezeten bij mijn moeder thuis. Hij heeft in het concentratiekamp van Amersfoort gezeten. Het brood werd onder zijn zelfgefabriceerde hoofdkussen gejat. Eruit gepraat door een kennis omdat hij voor predikant studeerde. Geluk! Ouders zijn nu 95 en 97 jaar. Kwetsbare ouderen, maar een genot om hen ook nu nog te kunnen bezoeken. Op afstand weliswaar.)

School zijn in een complexe wereld

"Een kind van nu krijgt per dag evenveel prikkels als een mens in zijn hele leven ten tijde van de middeleeuwen." Dit was een zin op een sticker van ‘Onderwijs maak je samen’. De sticker, die ik acht jaar geleden over de post kreeg, heb ik op school op het personeelstoilet met dezelfde kleur blauwe tegeltjes geplakt. Het houdt mij nog steeds bezig. Of het waar is, is niet wetenschappelijk onderzocht. Er zou zomaar wel een kern van waarheid in kunnen zitten, gezien de informatie en communicatiestroom die op ons af komt.

De wereld van nu is voor ons en voor onze leerlingen ingewikkeld en complex. Er komt veel op ons af. Onderwijsvernieuwingen wisselen elkaar snel af. Informatie stroomt onze scholen binnen. Communicatietechnologieën in de vorm van een digitaal netwerk zijn niet meer weg te denken.
De natuurkundige Mieras (Schooljournaal, 24 november 2018) vertelde dat niet informatie, maar nieuwsgierigheid, verwondering en zelfvertrouwen de basis zijn voor kennis. Kennis is niet onbelangrijk. Ontdekkend, onderzoekend en ontwerpend leren helpt om nieuwsgierig te zijn, je dingen af te vragen en te onderzoeken hoe iets zit. Er kunnen uitdagingen zijn, die oplossingen vergen waar je met elkaar naar zoekt. Daar heb je dan wel weer kennis voor nodig.
Een complexe wereld waarin wij leven maakt het voor leerlingen en leraren niet eenvoudiger om onderwijs te geven en te ontvangen. De rol van leraren en leerlingen is aan verandering onderhevig. Wat is belangrijk en wat niet? Hoe pak ik het aan, als leraar en als leerling? Een onderzoekende houding. Nieuwsgierigheid tonen. Verantwoordelijkheid nemen. Reflecteren op eigen handelen. Het zijn zomaar een aantal vaardigheden die belangrijker worden in het leren van nu voor later.
De complexiteit schuilt ook in een wereld die snel gaat door internet. Die niet altijd waarheden laat zien. We weten veel van allerlei landen en continenten. Doordat we veel weten is het veel lastiger om te filteren en prioriteiten te stellen. Ook omdat we niet alles (kunnen) weten. We hebben wel overal een mening over.
Transparantie en efficiëntie vieren hoogtij. Alles zichtbaar voor iedereen, overal verantwoording voor afleggen en alles wel zo effectief mogelijk.
Deze complexiteit van een snelle wereld kent ook een keerzijde. Mensen kunnen deze tijd niet bijbenen. Ik zie het ook bij mezelf. Ik word ingehaald door jongere collega’s. Ik leer van hen, maar zij leren ook van mij. Stress en het druk hebben is echt iets van deze tijd. Elke minuut moet nuttig worden besteed. Stress is helemaal niet erg, als er maar ruimte is om van die stress te herstellen. En juist dat lukt niet altijd: door het gehaast zijn, door vluchtig veel dingen gezien te hebben, door de snelheid van tijd en veranderingen, door veel berichtgeving en door een grote verwachting te hebben dat iemand zijn e-mail al heeft gelezen binnen een uur. Het lukt niet of we willen niet onderdoen voor een ander.

Zorg in deze vluchtige, snelle tijd ook voor rust. Geniet van de natuur. Leef bewust en niet gehaast. Beleef hetgeen jij belangrijk vindt. Het zorgt ervoor dat je in evenwicht blijft. Samen een school zijn. Luister naar elkaar. Probeer elkaar te begrijpen. Ervaringen van liefde, respect en vertrouwen. Want daar gaat het om in ons leven. Het aangaan van de relatie met anderen. Er zijn en gezien worden. Dat willen we doorgeven aan onze leerlingen.

HOOP

Een woord van 4 letters. Wat stelt het voor? In het woord hoop zit een heleboel. Maar wat dan?
Vorige week vierden we met de school de 'Week van de Hoop' samen met veel andere christelijke scholen in Nederland. Verus, de besturenraad had dit georganiseerd. 

Wat is sterker dan angst? Wat is sterker dan oorlog? Wat is sterker dan pesten? Kreten die op de posters stonden om hoop een beeld te geven.
In een tijd van terreur, van hongersnood, van vluchtelingen en ernstige ziekten is het voor veel mensen hopeloos. Goed om kinderen hoopvol vooruit te laten kijken. Zo konden de leerlingen filmpjes bekijken, spreken over wat zij bij hoop dachten en beschrijven wat zij het liefste in de wereld zouden veranderen.

Verus kwam op maandag 20 maart j.l. met een grote hoopvolle dubbeldekker op de Máximaschool. Een enthousiaste presentatrice met de naam Rinke kwam rozen uitdelen. Niet zomaar, want de leerlingen gingen vertellen aan wie ze een roos wilden geven. De een gaf hem aan zijn moeder, want die zorgde zo goed voor hem. Een ander kind wilde de roos aan een zieke tante geven, gewoon om haar een beetje hoop te geven. Er waren ook kinderen die gaven de roos aan een klasgenoot. Gewoon omdat die haar altijd helpt. Zo lief. Zo hoopvol. Zo mooi.

In groep 6 werden de onderwerpen ingewikkelder. Het ging over Nelson Mandela en wat hij voor de wereld had betekend. Maar ook over een meisje dat graag de premier van Nederland wilde worden. Kinderen vol hoop op de toekomst. Kinderen vol vertrouwen.

En dat is wat je op een basisschool wil meegeven. Niet alleen een moeilijke rekensom, de topografie van Drenthe, het onderwerp en de persoonsvorm of het verhaal van de Bremer stadsmuzikanten. Sociale vaardigheden en vaardigheden waarmee leerlingen kunnen communiceren zijn minstens zo belangrijk. Samenwerken, samenvatten, presenteren, onderzoekend leren en in hun eigen tempo de wereld ontdekken.
Met hoop, warmte en vooral de liefde die we kinderen willen geven, ontstaat een goed pedagogisch klimaat. We zien om naar elkaar. De leerlingen kunnen dit weer aan anderen doorgeven. Zo krijgen we een kleine samenleving op school waarin iedereen gezien mag worden. Zo krijgen we de grote samenleving buiten op straat, in de buurt, in Nederland en in de wereld, die omziet naar elkaar. Dan is er hoop.

Bijzondere mensen 1

Bijzondere mensen zijn mensen die in je eigen leven veel hebben betekend. Voor mij zijn dat mensen die een groot deel van mijn leven hebben meegereisd tijdens mijn levensreis.

Allereerst kom je dan bij mensen, die het eerste stuk van mijn leven bij mij waren. Dat zijn mijn lieve ouders, waarvan mijn vader(89) hier staat afgebeeld, en mijn broers en zussen.
Als jongste in een gezin van 6 kinderen krijg je van huis uit al een heleboel mee. Een van de dingen die ik heb meegekregen is liefde. De warmte die ik heb meegekregen ervaar ik nog elke keer als ik even langskom. Ik hoop die liefde en warmte weer te delen met mijn omgeving, een lieve man en vier vrolijke gezonde kinderen.
Ook het geloof is een onderdeel dat ik heb meegenomen in mijn levensreis. De verbintenis, het verhaal van het wonderbaarlijke leven en de verhalen van Jezus passen ook nog in het leven van nu. Het geeft mij kracht om dingen een plek te geven, al heb ook ik - met mijn nuchtere verstand - weleens twijfels.
Maar er is nog meer bagage. Misschien hoort dat wel bij de hoop. De toekomst is het uitkijken naar dingen die je wilt gaan bereiken, die je wilt kunnen, die je wilt doen. Die toekomst heb je niet altijd in de hand. Deels kun je er wel een draai aan geven en leren omgaan met de dingen die we meemaken. Ons ouderlijk huis heeft ook zo zijn dingen gekend, die niet makkelijk zijn. Moeilijke momenten, verdrietige gebeurtenissen, ze komen op ieders levenspad. De kunst is om dit een plek te geven, erover te blijven praten, maar vooral niet gaan sippen. Kijk vooruit en geniet van de mooie dingen, die er wel zijn. In dat laatste heb ik een levend voorbeeld in mijn moeder. Opgewekt en positief, al kan ze soms ook best kritisch zijn.
Naast het gedeelte dat ons overkomt, zijn er ook dingen als "keuzes maken". Daarin hebben we zelf invloed. Keuzes maken doen we eigenlijk elke dag. Eet ik vandaag lekker makkelijk pizza of toch een gezonde maaltijd? Ga ik met die studie beginnen of ben ik tevreden met deze baan? Wij maken voortdurend keuzes en hebben anderen daarbij nodig om een mening te vormen en een goede keus te kunnen maken. Mensen die zeggen dat ze altijd zelf beslissen hebben vaak niet in de gaten hoe zij worden beinvloed door reclame, mode, televisie, gespreken op verjaardagen, etc. We worden continu blootgesteld aan waarden en normen, waarin we bepaalde dingen denken en zeggen.
Mijn ouders hebben ons altijd gestimuleerd om te gaan leren, daarmee kun je verder komen. Gestimuleerd is het goede woord, want zij hebben ons nooit gedwongen.
En zo ben ik in de eerste jaren gevormd door voral mijn ouders, waar ik nog met alle plezier een kopje koffie kom drinken . Maar ... dan heb ik het geluk dat ik nog van twee geestelijk gezonde mensen op leeftijd kan genieten.